Amazone regenwoud is beter bestand tegen ontbossing dan eerder gedacht


UNIVERSITEIT VAN BRISTOL

Het Amazonewoud slaat ongeveer de helft van de wereldwijde tropische koolstof op en zorgt aldus jaarlijks ongeveer voor een kwart van de koolzuurabsorptie uit de atmosfeer. Als gevolg daarvan kunnen grote verliezen van Amazonewoud de wereldwijde klimaatverandering erger maken.

In het verleden hebben onderzoekers geconstateerd dat een groot deel van het Amazonewoud gevoelig is voor omschakeling. Satelietbeelden kunnen gebieden aantonen waar savanne en regenwoud samen bestaan onder dezelfde omgevingsomstandigheden. TheorieŽn uit niet-lineaire dynamiek suggereren dat beide toestanden alternatieve stabiele resultaten zijn. Deze zogenaamde bistabiliteit betekent dat schokken zoals boskap of droogte kunnen leiden tot een dramatische toename van brandgevaar en een gebied van regenwoudomschakeling naar savanne. Gebieden die deze overgang hebben meegemaakt blijven dan in de staat van savanne tenzij toename van regenval en het vrijkomen van menselijke druk toelaten dat bossen zich sneller herstellen dan dat ze verloren gaan door intermitterende branden.

Bert Wuyts, promovendus in het vierde jaar aan het Bristol Centre for Complexity Sciences en hoofdauteur van de studie, zei: "Ik heb besloten om de data opnieuw te bekijken en een heel ander beeld verscheen toen ik controleerde op seizoensgebondenheid en alle datapunten eruit nam van satellietbeelden van locaties onder menselijke invloed. Ineens verdween de stelling van de bistabiliteit bijna geheel. "

Bert, die deze ontdekking maakte in het eerste jaar van zijn promotie, vond het erg raadselachtig en raadpleegde professor Alan Champneys, een theoreticus in de afdeling ingenieurswiskunde, en dr. Jo House, een expert op grondbestemmingsverandering aan De School of Geographical Sciences. De afgelopen twee jaar hebben ze deze bevindingen grondig onderzocht.

Alan Champneys, hoogleraar Toegepaste Niet-lineaire Wiskunde, voegde eraan toe: "Toen ik voor het eerst Bert's promotie bestudeerde, was ik bezorgd dat ik geen expertise had in de wiskunde die nodig was om de waargenomen effecten van de satellietgegevens te bestuderen. Gelukkig is Bert Een super onafhankelijke student en Jo had capaciteiten als veldkenner.

ĎIk realiseerde mij niet dat de sleutel tot het begrijpen van Bert's opvattingen dezelfde patroonvormingstheorie was die ik voorheen had gebruikt. Dit toont de kracht van interdisciplinaire samenwerking en ook de alomtegenwoordigheid van wiskunde en data-wetenschap om schijnbaar niet verwante verschijnselen te verklaren.'

Uit het vorige onderzoek blijkt dat er geen sprake is van ruimtelijke interactie en randeffecten tussen naburige zones, meestal door natuurlijk voorkomende bosbranden. Rekening houdend met dergelijke termen leidt dit tot een reactie-diffusie theorie, die veel gebruikt wordt bij het voorspellen van de vorming van ruimtelijke patronen binnen de fysica en de chemie. Volgens de theorie zou er een duidelijke grens moeten zijn tussen bos en savanne die voorspelbaar is uit klimaat en bodem.

De sleutel was om te erkennen dat de nabijheid van menselijke invloed optreedt als een derde bepalende factor. Bossen dichter bij menselijk invloed, zijn onderhevig aan erosie door branden uit de open bebouwing. Dit zorgt voor een verschuiving van de grens tussen bos en savanne naar vochtiger gebieden.

Het goede nieuws is dat zolang er nog wat bos overblijft, de ontbossing geen blijvende savanne tot gevolg heeft. Dit betekent dat herstel van het bos in ontbossen moet gebeuren zodra deze gebieden vrijkomen van menselijke druk. Niettemin bestaat er een tweede mechanisme dat kan leiden tot bistabiliteit van de Amazone boskap die bij dit onderzoek niet in aanmerking werd genomen.

Vorig onderzoek heeft aangetoond via simulaties dat het Amazonewoud een positief effect heeft op de regionale regenval. Door dit mechanisme kan bosverlies leiden tot verminderde regenval waardoor verder bosverlies wordt veroorzaakt. Of klimaatverandering of ontbossing het Amazonewoud permanent kan veranderen in een savanne hangt af van het belang van dit tweede mechanisme en is onderworpen aan verder onderzoek.

Vertaling: Andre Teirlinck


Naar het overige nieuws en artikelen van vandaag


Omega 3 algen

Multivitamine

Spirulina

Probiotica